گزارش پنج فیلم اول جشنواره رویش

به گزارش پایگاه خبری حوزه هنری، جلسه نقد فیلم‌های اکران شده در اولین روز جشنواره رویش ششم با حضور مجید شاه‌حسینی منتقد سینما، سیدمحمدحسینی از مدیران فرهنگی کشور، و حجت‌الاسلام خندقی و قاسم‌پور کارشناسان دینی، در محل سینما هویزه شهر مشهد برگزار شد.

در این نشست که مخاطبان کمی در آن حضور داشتند10 فیلم اکران شده مورد نقد و بررسی قرار گرفتند.اولین فیلم که حجم بیشتری از لحاظ زمان نقد نسبت به دیگر فیلم‌ها را به خود اختصاص داد «در کتان و کفن» نام داشت. در کتان و کفن ساخته ابراهیم سعیدی‌نژاد بود که در 40 دقیقه با همکاری انجمن سینمای جوان اهواز ساخته شده بود.

سیدمحمد حسینی به عنوان سخن آغازین گفت: فیلم یاد شده موضوعی مهم و تاثیرگذار را انتخاب کرده بود ولی از جهت ضرباهنگ کسل‌کننده بود.

مجید شاه حسینی منقد سینما درباره این فیلم گفت: مهمترین اصل در یک مستند همین انتخاب زیرکانه موضوع است. 70% مسیر، بستگی به دیگر انتخاب سوژه دارد. بقیه مسائل را ساختارهای فنی و زبان هنرمندانه شکل می‌دهد. انتخاب موضوع این فیلم را مثبت تلقی می کنم اما آنچه در این فیلم می‌توان مشاهده کرد یک «یأس بزرگ» است. این نگاه در حوزه فیلم جنگ بعد از جنگ جهانی اول شکل گرفت. در این نگاه هر دو طرف جنگ چه برنده، چه بازنده، مغلوب و مرده هستند و حتی تفکیک معناداری بین برنده و بازنده و دوست و دشمن وجود ندارد.

وی افزود: تنها چیزی که در این اثر می‌توان به آن پرداخت این است که ما شخصیت پدر را به عنوان «مرده‌ای متحرک» می‌بینیم. حتی با نگاهی عمیق‌تر می‌توان گفت تنها زنده فیلم‌ همان جوانی است که سال‌ها در «کُما» به سر می‌برد و فقط زندگی بناتی دارد.

مهم این است که تصویر ارائه شه به بینندگان زیبایی‌ها و مهرورزی‌های پدر و پسر نبود و فقط یک فاجعه را تصویر کرده است.

حجت الاسلام جواد امین خندقی نیز درباره فیلم «در کتان و کفن» بیان کرد: خوب است که به بحث تقدیر و مسأله مرگ دقت بیشتری داشته باشم. اگر اصل وجود انسان را در روح و روحیه بدانیم پدر این اثر عملاً مرده بود. اما جانباز فیلم که با عنایت به آموزه‌های دینی ما در مرز بهشت است به دیگر عناصر فیلم حیات می‌دهد. شهادت این جانباز در سکانس‌های پایانی و زندگی کمایی جانباز سیاه تصور شده بود. من نسبت به سکانس‌هایی در فیلم اعتراض دارم صحنه بیرون آوردن لباس‌های جانباز توسط پدرش و نوع خاص فیلمبرداری است. خانم‌های بی‌حجابی که در فیلم بودند، سؤال برانگیز بود.

حجت‌الاسلام قاسم‌پور کارشناس دیگر این نشست نیز دراین باره گفت: مرگ در منظر دین پل است. اما در فیلم نه نگاه مرگ به عنوان پل بلکه پایان همه چیز بود. من این فیلم را در محدوده‌ سینمای دینی ارزیابی نمی‌کنم و جز انتخاب موضوع خوب چیز دیگری ندارد، نه پرداخت خوب نه هیچ دیگری.

فیلم سه دقیقه ای «باد و کودک» بایرام فضلی با موضوعی عرفانی- تربیتی فیلم بعدی گفتگوها بود. سیدمحمد حسینی درباره این فیلم گفت: باید ببینیم «باد» و حرکت در زندگی چه معنای ویژه‌ای دارد و کودک و تلقی از باد چه جای خاصی را بازنمایی می‌کند.

وی افزود: تضاد نگاه به «باد» بین کودک که آن را به بازی می‌گیرد و بزرگترها که آن را برای امور خشن و تسلط بر طبیعت بر دستگاه‌های مکانیکی به کار می‌گیرند بخش جالب این اثر تصویری بود. کنتراست محتوایی در فیلم بین معدن و کارهای سخت از سویی و حضور خردسالی با همه لطافت‌هایش جذابیتی خاص به روایت فیلم می‌داد.

شاه‌حسینی نیز درباره این فیلم کوتاه داستانی بیان کرد: این فیلم مناسب بخش مسابقه جشنواره نبود. در عین سادگی موضوع و زیبایی آن اما موضوع غیردینی بود. کودک به عنوان نماینده کودک درونی همه افراد و نگاه بازی‌گرانه به همه چیزهای اطراف چیزی بود که همه عناصر ؟ فیلم را تحت سیطره خود قرار می‌داد. همین‌جا جالب است که واقعاً مرزهای سینمای دینی را با سینماهای همسایه این ژانر مشخص کنیم. واقعاً به نحو جدی سینمای دینی با سینمای فطرت، کودک و ماورا در عین همسویی اختلاف دارد.
 
«کوچه آلبالو» مستند 38 دقیقه‌ای از کریم فائقیان که در باره استاد نقاش و مجسمه ساز بوشهری ساخته شده است فیلم بعدی بود که مورد بررسی قرار گرفت. سیدمحمد حسینی درباره این فیلم مستند گفت: این فیلم می‌توانست در زمانی کمتر همین محتوا را برای بیننده ارائه دهد.

حجت الاسلام جندقی نیز بیان کرد: نکته مثبت فیلم نگاه زیبا به آئین‌های خوب عاشورایی بود. اما اینکه چقدر در بیان مفاهیم موفق بوده است مطلب دیگری است. به نظر من آسیب شناسی فیلم در نزدیک شدن پیام‌های مذهبی به مرز خرافه بود که باید دقت بیشتری می‌شد.

«تهاجم» اثری در بخش پویانمایی این جشنواره بود با انیماتوری علی اکبر فرشباف به مدت 2 دقیقه که در ادامه نقد فیلم‌ها مورد بررسی قرار گرفت. در ابتدای صحبت در باره این فیلم انیمیشن سیدمحمد حسینی گفت: موضوع رسانه و رسانه‌زدگی چیزی است که موضوع فیلم و مساله امروز ما است.

شاه حسینی نیز در باره این فیلم بیان کرد: در انیمیشن «تهاجم»، مقایسه تهاجم فیزیکی و فرهنگی و رسانه‌ای مقایسه شده بود. مسأله‌ای که در این فیلم کوتاه با آن برخورد داشتم ناپختگی فیلم بود. یعنی موضوع با توجه به اهمیت آن به صورت مناسبی پرداخته نشد. تلویزیون بزرگ و رنگی در خانه آدمیانی که ظاهراً ثروتمند هم نیست بیانگر پنجره پنجمی است که از بستنش مغفول مانده‌اند.

وی افزود: دست پاچگی فیلم در جمع کردن و نشان دادن تهاجم فرهنگی به ارزش‌های دینی با «ایجاز مخل» همراه بود.